Mulu Park

Mulu znajduje się w malezyjskiej części Borneo (Sarawak), ok. 150 km na wschód od nadmorskiego miasta Miri. Jest wciśnięty między terytorium Indonezji i Brunei.

Mulu jest jednym z dwóch obszarów w Malezji znajdującym się na liście rezerwatów biosfery UNESCO. Swoim zasięgiem Park Narodowy obejmuje dziewicze obszary dżungli Borneo, tzw. wysoki las ze wszystkimi znanymi piętrami lasu sięgającego od 40 do 60 metrów wzwyż. Najwyższym szczytem jest Mulu (2 377 m n.p.m.).

Powierzchnia Parku to ponad 52 tys. ha. Na terenie parku znajduje się ponad 2 000 gatunków flory ( w tym ok. 450 gatunków paproci; 1 700 gatunków mchów i porostów). Oprócz tego lasy posiadają ok. 4 000 gatunków grzybów. Świat fauny to około 80 gatunków ssaków, 270 gatunków ptaków, 130 gatunków płazów, 50 gatunków ryb i ponad 20 tys. gatunków owadów.

Wszystkie najważniejsze ścieżki i atrakcje dżungli są położone na zachodnich stokach pasma Mulu schodzących do rzeki Melinau.

Ścieżki trekkingowe po Mulu mają w zasadzie dwa stopnie trudności:

  • Łatwy – polega to na poznawaniu lasu przez spacery na specjalnie zainstalowanych drewnianych kładkach.
  • Średniotrudny – ścieżki są zaznaczone kamieniami, lekko utwardzone bądź nie.
  • Trudny – ścieżki wspinaczkowe po skałach wymagające sprzętu specjalistycznego.

Inny podział szlaków to:

  • Obowiązkowo z przewodnikiem w grupach (Clearwater Cave, Cave of the Winds, Lang Cave, Deer Cave, Fast Lane, Canopy Walk, The Night Walk, Garden of Eden Valley Walk, The Mulu Summit Walk, Pinnacles)
  • Bez przewodnika (Szlak Kenyalang, Szlak Paku Valley, Wodospad Paku, Ścieżka Botaniczna, Wycieczka łódkami po rzece Melinau)

IMG_5095

Wycieczki z przewodnikiem:

  1. Clearwater Cave & Cave of the Winds

4 godzinna wycieczka do dwóch jaskiń połączona z rejsem łódką i wizytą w osiedlu plemienia Penan.
Wypływa się z przewodnikiem łódką z przystani obok biura Parku Mulu. Następnie płynie się w górę rzeki Melinau ok. 20 minut. Rzeka ma łagodny nurt gdzieniegdzie poprzecinany niewielkimi progami. Następnie jest 40 minut postoju na osiedlu plemienia Penan. Można tam przejść się po wiosce lub zobaczyć lokalne rękodzieło. Jest to jedna z nielicznych okazji, aby zobaczyć wioskę Penanów, którzy obecnie bardzo głęboko mieszkają w dżungli i starają się raczej nie utrzymywać szerokich kontaktów ze światem zewnętrznym.
Następnie znów wsiadamy w łódkę i płyniemy ok. 15 minut w górę. Wysiadamy z łódek na przystani po czym kierujemy się w prawo i mocno do góry. Ścieżka do Jaskini Wiatrów (Cave of the Winds) jest stroma, lecz bardzo dobrze utrzymana.
Jaskinia Wiatrów zaskakuje nas przyjemnie orzeźwiającym wiatrem jaki wydobywa się z wnętrza. Korytarz o długości 350 metrów prowadzi dnem wyżłobionym kiedyś przez rzekę. Po chwili pojawiają się pierwsze formy skalne w postaci cienkich stalagmitów pnących się w górę. Tym sposobem po dłuższej chwili dochodzimy do Sali Królewskiej (King’s Chamber). Tutaj grupa otrzymuje zadanie od przewodnika, a mianowicie znaleźć króla. Grupa we własnym zakresie okrąża ten fragment jaskini podziwiając niezwykłe kombinacje kolumn i stalagmitów. Później następuje pytanie od przewodnika, czy widzieliśmy króla. Pytanie pozostaje zawsze bez odpowiedzi z tajemniczym uśmiechem szefa grupy. Powrót z jaskini następuje tą samą drogą.

IMG_4652

IMG_4653

IMG_4673

Zaś do Jaskini Czystej Wody (Clearwater Cave) ścieżka prowadzi z przystani wzdłuż rzeki. Przed samym wejściem do góry zorganizowano małą przestrzeń dla relaksu (toalety, można zjeść lub popływać w rzece). Dalej ścieżka ostro pnie się schodami w górę. Wejście do Jaskini Czystej Wody przedstawia nam niezwykłe formy skalne, które przypominają nieco spuszczone dzioby ptaków szykujących się do ataku. Sama nazwa Clearwater pochodzi od rzeczywiście krystalicznie czystej wody, która płynie w postaci podziemnej rzeki wydrążając korytarze o długości 180 km(!!!). Do tej podziemnej doliny schodzi się powoli. Następnie z lewej strony mijamy cień Madonny rzucany przez stalagmit. Dochodzimy do rzeki. Następnie zaś powracamy tą samą drogą, lecz nie osiągając wyjścia z jaskini skręcamy w drugą ścieżkę, aby dojść do ogromnego naturalnego szybu, przez który wpada światło dzienne. Tam podziwiać można wykrystalizowany grafit.

Z wycieczki do obu jaskiń można powrócić łódką we własnym zakresie (w cenie wycieczki).

IMG_4691

IMG_4693

 

IMG_4726

Cena wycieczki: 65 MYR/os.

Grupy maksymalnie do 10 osób.

Wycieczka jest organizowana codziennie o 8:30.

Na wycieczkę dobrze jest zabrać latarki. Przydają się zwłaszcza w Jaskini Wiatrów, kiedy sami obchodzimy salę królewską.


  1. Lang&Deer Caves

Również 4h wycieczka z przewodnikiem prowadząca do dwóch jaskiń znajdujących się na południowej części zbocza Masywu Mulu. Zwiedzanie rozpoczyna się przejściem przez ścieżkę w postaci drewnianego pomostu z balustradą. Ścieżka prowadzi do mostu nad rzeką. Posiada długość około 2 km. W trakcie tej części spaceru grupa zatrzymuje się kilkukrotnie przed różnego rodzaju konarami i gałęziami. Między innymi można dowiedzieć się, z jakiego typu konarów produkowane są meble ratanowe. Inny rodzaj drzewa, kiedy nim się potrząśnie wydaje dźwięk jak rzeszoto. To efekt drążenia w pniu korytarzy przez mrówki. Pojawiają się one po próbie potrząśnięcia.

Uwaga!!! Przewodnik w każdym momencie prosi, aby nie dotykać drewnianej balustrady na ścieżce. To dlatego, że na niej spotkać możemy bardzo różne gatunki owadów, wijów i gadów.

IMG_4754

IMG_4769

Ścieżką dochodzimy do mostu, który obecnie (zima 2015 r.) jest zniszczony przez rzekę i naprawiony w stopniu umożliwiającym przejście dalej. Po sforsowaniu mostu skręcamy w prawo i wzdłuż rzeki, w lesie dochodzimy do pola obserwacyjnego, na którym pod koniec dnia obserwuje się nietoperze wylatujące z Jaskini Deer (Deer Cave). Udajemy się z przewodnikiem w stronę Jaskini Lang.

IMG_4775

Lang Cave to najmniejsza jaskinia ze wszystkich czterech zwiedzanych w obecności służb parkowych. Zasługuje jednak na specjalną uwagę w postaci niezwykłej różnorodności form skalnych (stalatytów, stalagmitów, heliktitów. Ścieżka w jaskini ma długość zaledwie 240 metrów. Jednak nagromadzenie form skalnych powoduje, iż nie czuje się zupełnie małej długości jaskini. Korytarze skalne zostały zmienione przede wszystkim w wyniku erozji wodnej. Duża wilgotność miejsca powoduje szerokie występowanie tzw. glonów skalnych.

IMG_4779

Na koniec wycieczki czeka nas w moim przekonaniu największa atrakcja całego zespołu jaskiń – Deer Cave. Składa się na nią największe skalne pomieszczenie w całym Parku Mulu stanowiące jednocześnie jedno z największych tego typu pieczar na świecie. Sama wysokość jaskini przekracza dobre 100 metrów. Przez pieczarę przechodzi się ponad 20 minut kładką drewnianą, w taki sposób jakby się szło przez wielką dolinę górską.

IMG_4812

IMG_4844

IMG_4854

Po przejściu kładką na prawą stronę pieczary należy odwrócić się ku wyjściu. Do wnętrza wdzierają się promienie słoneczne oświetlając krawędzie wejścia i pokazując po prawej stronie profil do złudzenia przypominający twarz Abrahama Lincolna.

IMG_4820

Po wyjściu z jaskini wracamy na platformę obserwacyjną. W zależności od pogody, w godzinach między 16.30 a 18.30 z Deer Cave wylatuje na polowanie w grupach ok. 3 mln nietoperzy zamieszkujących olbrzymią pieczarę. Zresztą w trakcie spaceru po jaskini nieustannie towarzyszy nam ich jazgot. Jest to niezwykłe zjawisko polegające na tym, iż nad skałami co mniej więcej minutę pojawia się korowód złożony z tysięcy nietoperzy.

ZOBACZ FILM Z WYLOTU NIETOPERZY:https://youtu.be/Eiu8fr8l1mY

Po wylotach nietoperzy powrót we własnym zakresie do siedziby parku.

Cena wycieczki: 30 MYR/os.

Grupy maksymalnie do 10 osób.

Wycieczka jest organizowana codziennie o 14:00.

Na wycieczkę dobrze jest zabrać latarki. Przydają się zwłaszcza podczas powrotu, kiedy jest już ciemno, a może także rzęsiście padać. Pamiętać należy też o zniszczonym moście, na którym lampy nie są zainstalowane.


  1. Mulu Canopy Skywalk

Czyli wiszący most nad lasem. Ponoć najdłuższy na świecie – posiadający 480 metrów długości. Zawieszony w przedziale 25 – 35 metrów nad poziomem lasu. Most składa się z kilku odcinków poprzedzielanych basztami obserwacyjnymi zawieszonymi na konarach drzew. Spacer po moście daje unikalną okazję do przyjrzenia się praktycznie wszystkim piętrom dżungli. Po moście między basztami nie można poruszać się w grupie. Obowiązuje zasada, iż tylko 1 osoba może znaleźć się na kładce. Z poziomu mostu obserwować można życie toczące się na konarach, loty ptaków (np. słychać dzioborożce). Do pełnego skorzystania z wycieczki potrzebna jest absolutna cisza.

IMG_4881

Na uwagę zasługują przede wszystkim niezliczone liany. Te pnącza wiją się wokół każdego twardszego materiału, najczęściej konarów drzew. Po nich przebijają się przez kolejne piętra lasu osiągając poziom, który pozwala im na skuteczny odbiór promieni słonecznych uczestniczących w procesie fotosyntezy. Pojedyncza liana może osiągnąć nawet długość 1 000 metrów. Bardzo trudno jest tez znaleźć różnicę między lianą, a leśna winoroślą. Oba rodzaje roślin jednak muszą piąć się górę do słońca. Jeżeli na moście zobaczymy zlepek różnych pnączy, może być tak, że liany wykorzystywane są przez winorośl jako droga do korony lasu.

Przyglądając się lianom, czy winoroślom nie należy zapominać, iż one również są siedliskiem życia różnych gatunków. Można spotkać wiewiórki leśne, lecz także węża leśnego oraz leśnego grzechotnika.

IMG_4898

IMG_4900

Przewodnik w miarę możliwości i okazji objaśnia wszystkie wątpliwości związane z obserwowaną florą i fauną z mostu.

Do Mulu Canopy Skywalk dochodzi się tą samą ścieżką, co do Deer Cave, z tym że po sforsowaniu uszkodzonego mostu należy kierować się w lewo.

Cena wycieczki: 40 MYR/os.

Grupy maksymalnie do 10 osób.

Wycieczka jest organizowana codziennie o 8:30.


  1. Inne wycieczki z przewodnikiem:

Nocna obserwacja zwierząt
Wycieczka organizowana każdego dnia o 19.00. Spacer trwa 2 godziny. Latarka w czasie spaceru obowiązkowa. W trakcie spaceru okazja do obserwacji nocnego życia drobnych płazów i insektów.
Cena: 20 MYR/os.

Garden of Eden Valley Walk – Wycieczka całodniowa połączona ze wspinaczką po skałach, trekkingiem i kąpielą w kilku wodospadach. Wycieczka kończy się także wizyta w Deer Cave i obserwacją wylotu nietoperzy. Wymarsz z siedziby parku o g. 9.30 rano. Wycieczka może być prowadzona w formie indywidualnej, na zamówienie.

The Mulu Summit Walk – Jest to spacer praktycznie po całym terytorium chronionym. Trwa 4 dni (w tym 3 noclegi na terenie wyznaczonych baz). Cała droga ma długość 24 km.

Pinnacles – Jest to spacer do jednego z największych atrakcji Parku Mulu – skał Pinnacles. Wycieczka trwa 3 dni ( w tym 2 noclegi na terenie wyznaczonych baz):

    1. Dzień 1 – o g. 9.15 z przystani przy siedzibie Parku odpływa się łódką, aby następnie zobaczyć jaskinie Clearwater Cave i Cave of the Winds (wg programu odwiedzania tych jaskiń). Następnie łódka płynie do Kuala Litut przez dosyć ostre progi rzeczne. W Kuala Litut zaczyna się odcinek na piechotę w postaci 9 km trekkingu (ok. 3 godziny marszu) przez las do bazy Camp 5. Tam spędza się nocleg.
    2. Dzień 2 – po śniadaniu wyjście o 7.00 rano ścieżką bezpośrednio łączącą się z Pinnacles. Szlak ma 2,4 km długości, lecz na tej przestrzeni pokonuje się względną wysokość 1 200 metrów w górę. Ścieżka prowadzi przez średniowysoki las z polami z głazami, na których nie rzadko wygrzewają się żmije. Po tych głazach następuje wspinaczka wzwyż (są łańcuchy i liny wspomagające). Przejście tego odcinka zajmuje średnio 4 – 5 godzin (dla wprawionych ok. 3 godziny). Przy wspinaniu się nie przyspieszamy, tylko staramy się iść w grupie. Bardzo często też oczekuje się na tym odcinku wzajemnej pomocy przy trudniejszych przejściach lub wobec osób o gorszej kondycji, czy sprawności fizycznej. Zdarza się, że przewodnik widząc, że ktoś może nie zdążyć przed zapadnięciem zmroku dojść do skał Pinnacles zawraca taką osobę z powrotem do bazy Camp 5. Przejście nad skałami Pinnacles. Nocleg przy skałach.
    3. Dzień 3 – wcześnie rano, ok. godziny 7.00 pobudka. Obserwacja skał Pinnacles i wyjście w drogę powrotną. Zejście do wioski Kuala Litut zajmuje ok. 4 godziny. Tam czekają łódki, które zawiozą nas do siedziby parku.Należy wziąć ze sobą: tylko bagaż podręczny (plecaki), reszta zostanie przechowana w siedzibie parku; zapas wody na całą wycieczkę lub przynajmniej do bazy Camp 5, gdzie można zaopatrzyć się w wodę; peleryny; długie spodnie chroniące nogi przed zadrapaniami i owadami, lecz pozwalające na swobodną wspinaczkę; środek przeciw owadom; wystarczający zapas jedzenia na sporządzenie we własnym zakresie 2 śniadań, 2 obiadów i 1 lunchu. Ewentualnie można zamówić posiłki w bazie Camp 5 i w tej sprawie należy kontaktować się z siedzibą Parku.
    4. Cena wycieczki: 400 MYR/os.

Wycieczki we własnym zakresie:

  1. Wodospad Paku

Krótka 2 – 3 godzinna wycieczka do wodospadu przez las. W trakcie tego spaceru można się przyjrzeć dolnym warstwom dżungli. Szczególnie warte uwagi są olbrzymie korzenie drzew Tapang dochodzących do 80 metrów wysokości. Niemniej warte uwagi są korzenie owocowego drzewa durianowego, które mają zbliżoną budowę, lecz są mniejsze. Ścieżka do wodospadu jest lekko wybrukowana bez specjalnych oznaczeń (w zasadzie przerwa w roślinności wyznacza, gdzie mamy iść).

IMG_4871

IMG_4873

Z siedziby Parku do wodospadu idzie się najpierw ok. 1,5 km główną trasą (z balustradą), która wiedzie do uszkodzonego mostu. Ok. 100 metrów przed mostem, przy drogowskazach schodzimy ze ścieżki na ziemię i idziemy następne ok. 2 km. Przechodzimy także pod Canopy Walk (Wiszącym Mostem), który jest jakby takim czasowym punktem odniesienia. Ścieżka w pewnych fragmentach rozmywa się przez zalegające błoto.

  • Dolina Paku
  • 8 km ścieżka będąca przedłużeniem spaceru do Wodospadu Paku.

  • Ścieżka Botaniczna (The Botanical Heritage Trail)
  • Posiada długość 1,5 km i funkcjonuje w postaci pętli przecinającej główny trakt do mostu i jaskiń (vide mapka Parku). Ścieżka posiada charakter dydaktyczny. Co jakiś czas ustawione są tablice opisujące wilgotny las równikowy, jego florę i faunę. Co pewien moment także ustawione są zadaszone miejsca do odpoczynku.

    IMG_4952

    IMG_4985

    Jak dojechać?

    Jedyną szybką możliwością dostania się do Mulu jest podróż samolotem. Droga lądową z miasteczka Miri zajmuje to podobno 3 dni. Do Mulu latają wyłącznie śmigłowego samoloty linii MASwings. Codziennie z Miri samoloty odlatują o 9.20 i 13.45. Z Mulu do Miri można wrócić odpowiednio o 10.10 i 14.35 każdego dnia. Lot trwa 30 minut. Od zimy 2015 r. MASwings oferuje także bezpośrednie loty z Mulu do Kuchingu i Kota Kinabalu. Poniżej link do strony przewoźnika:

    http://www.maswings.com.my/en

    Po przylocie do Mulu jeżeli mamy wykupiony wcześniej nocleg wystarczy powiedzieć taksówkarzom czekającym przed terminalem, gdzie mamy się zatrzymać. Cena kursu w jedną stronę: 5 MYR/os. razem z bagażem. Jeśli śpimy na terenie siedziby Parku, taksówka przywozi nas na koniec drogi asfaltowej. Potem z bagażami osobiście idziemy przez drewniany most zwodzony nad rzeką, następnie kierujemy się w prawo do budynku siedziby Parku.

    IMG_4606

    Przy rejestracji pobytu w siedzibie Parku dokonujemy płatności za wstęp na teren parku w wysokości 30 MYR/os. Bilet obowiązuje przez 5 dni do 23:59 piątego dnia od daty rejestracji. Na ręku zawieszana jest zielona plakietka z napisaną datą upływu ważności biletu wstępu.

    W siedzibie Parku również dokonuje się płatności za zakwaterowanie i wycieczki z obowiązkowym przewodnikiem.

    Na terenie siedziby Parku Mulu są również kantyny, gdzie serwuje się śniadania oraz obiady. Ceny w stosunku do wybrzeża Borneo są nieco wyższe, ale w dopuszczalnych granicach.

    IMG_5013

    IMG_5014

    Link do Parku Mulu: http://mulupark.com/